† Μνήμη τοῦ ἁγίου Μεγαλομάρτυρος Χριστοφόρου

Μητροπολίτου Φαναρίου κ. Αγαθαγγέλου

Συναξαριστής της Ορθοδόξου Εκκλησίας – Μάιος,  
Αθήνα 2005, εκδ. Αποστολική Διακονία, σελ. 138-142

῾Ο ῞Αγιος Μεγαλομάρτυς Χριστοφόρος καταγόταν ἀπό μιβάρβαρη φυλή καί ὀνομαζόταν Ρεμπρόβος, πού σημαίνει ἀδόκιμος, ἀποδοκιμασμένος, κολασμένος. Πιθανότατα ἔζησε κατά τούς χρόνους τοῦ αὐτοκράτορος Δεκίου (249-251 μ.Χ.), ὅταν στήν ᾿Αντιόχεια ᾿Επίσκοπος ἦταν ὁ ῞Αγιος ῾Ιερομάρτυς Βαβύλας († 4 Σεπτεμβρίου).

῾Ο ῞Αγιος ὡς πρός τήν ἐξωτερική ἐμφάνιση ἦταν τόσο πολύ ἄσχημος, γι᾿ αὐτό καί ἀπεκαλεῖτο «κυνοπρόσωπος».

῾Η μεταστροφή του στόν Χριστό ἔγινε μέ τρόπο θαυμαστό. Συνελήφθη αἰχμάλωτος σέ μάχη, πού διεξήγαγε τό ἔθνος του μέ τά Ρωμαϊκά αὐτοκρατορικά στρατεύματα. Κατατάγηκε στίς Ρωμαϊκές λεγεῶνες καί ἐπολέμησε κατά τῶν Περσῶν, ἐπί Γορδίου καί Φιλίππου.

῞Οταν ἦταν ἀκόμη κατηχούμενος, γιά νά εὐχαριστήσει τόν Χριστό, ἐγκαταστάθηκε σέ ἐπικίνδυνη δίοδο ποταμοῦ καί μετέφερε δωρεάν ἐπί τῶν ὤμων του ἐκείνους πού ἐπιθυμοῦσαν νά διέλθουν τόν ποταμό. Μία μέρα ἐπαρουσιάσθηκε πρός αὐτόν μικρό παιδί, τό ὁποῖο τόν παρεκάλεσε νά τό περάσει στήν ἀπέναντι ὄχθη. ῾Ο Ρεμπρόβος πρόθυμα τό ἔθεσε ἐπί τῶν ὤμων του καί στηριζόμενος ἐπί τῆς ράβδου του εἰσῆλθε στόν ποταμό. ῞Οσο ὅμως ἐπροχωροῦσε, τόσο τό βάρος τοῦ παιδιοῦ αὐξανόταν, ὥστε μέ μεγάλο κόπο κατόρθωσε νά φθάσει στήν ἀπέναντι ὄχθη. Μόλις ἔφθασε στόν προορισμό του, κατάκοπος εἶπε στό παιδί ὅτι καί ὅλο τόν κόσμο νά ἐσήκωνε δέν θά ἦταν τόσο βαρύς. Τό παιδί τοῦ ἀπάντησε· « Μήν ἀπορεῖς, διότι δέν μετέφερες μόνο τόν κόσμο ὅλο, ἀλλά καί τόν πλάσαντα αὐτόν. Εἶμαι ᾿Εκεῖνος στήν ὑπηρεσία τοῦ ῾Οποίου ἔθεσες τίς δυνάμεις σου καί σέ ἀπόδειξη αὐτοῦ φύτεψε τό ραβδί σου καί αὔριο θά ἔχει βλαστήσει», καί ἀμέσως ἐξαφανίσθηκε. ῾Ο Ρεμπρόβος ἐφύτεψε τή ράβδο καί τήν ἑπόμενη τήν εὑρῆκε πράγματι νά ἔχει βλαστήσει. Μετά τό περιστατικό αὐτό ἐβαπτίσθηκε Χριστιανός ἀπό τόν ῞Αγιο ῾Ιερομάρτυρα Βαβύλα, ὁ ὁποῖος τόν μετονόμασε σέ Χριστοφόρο. ῾Η ἄκτιστη θεία Χάρη, πού ἔλαβε τήν ὥρα τοῦ Βαπτίσματος καί τοῦ Χρίσματος, μεταμόρφωσε ὅλη του τήν ὕπαρξη. Καί αὐτή ἀκόμα δύσμορφη ὄψη του ἐφαινόταν φωτεινότερη καί ὀμορφότερη.

Στήν ὀρθόδοξη ἁγιογραφία ὁ ῞Αγιος εἰκονίζεται νά μεταφέρει στόν ὦμο του τόν Χριστό. ᾿Εξ ἀφορμῆς ἴσως τοῦ γεγονότος αὐτοῦ θεωρεῖται προστάτης τῶν ὁδηγῶν καί στό Μικρόν Εὐχολόγιον καί συγκεκριμένα στήν ᾿Ακολουθία « ἐπί εὐλογήσει νέου ὀχήματος» ὑπάρχει, πρῶτο στή σειρά, τό ἀπολυτίκιό του.

Κατά τόν τότε ἐναντίον τῶν Χριστιανῶν διωγμό, λίγο μετά τή βάπτισή του, εἶδε Χριστιανούς νά κακοποιοῦνται ἀπό τούς εἰδωλολάτρες. ᾿Από ἀγανάκτηση ἐπενέβη καί ἔκανε δριμύτατες παρατηρήσεις πρός αὐτούς, διέφυγε δέ τή σύλληψη χάρη στό γιγαντιαῖο του παράστημα καί τήν ράκλεια δύναμή του. Καταγγέλθηκε ὅμως στόν αὐτοκράτορα καί διατάχθηκε σύλληψή του. Γιά τό σκοπό αὐτό ἀπεστάλησαν διακόσιοι στρατιῶτες. Αὐτοί, ἀφοῦ ἐρεύνησαν σέ διάφορα μέρη, τόν εὑρῆκαν κατά τή στιγμή τήν ὁποία ἑτοιμαζόταν νά γευματίσει μέ ἕνα κομμάτι ξερό ψωμί. Κατάκοποι οἱ στρατιῶτες καί πεινασμένοι ἐζήτησαν ἀπό τόν ῞Αγιο Χριστοφόρο νά τούς δώσει νά φάγουν καί ὡς ἀντάλλαγμα τοῦ ὑποσχέθηκαν ὅτι δέν θά τόν κακομεταχειρίζονταν. ῞Ενας ἀπό τούς στρατιῶτες, βλέποντας ὅτι πλήν τοῦ ξεροῦ ἄρτου δέν ὑπῆρχε καμία ἄλλη τροφή, εἰρωνευόμενος τόν Χριστοφόρο τοῦ εἶπε ὅτι εὐχαρίστως θά ἐγινόταν Χριστιανός, ἐάν εἶχε τή δύναμη νά τούς χορτάσει ὅλους μέ τό κομμάτι ἐκεῖνο τοῦ ἄρτου. Τότε ὁ ῞Αγιος, ἀφοῦ ἐγονάτισε, ἄρχισε νά παρακαλεῖ τόν Χριστό νά πολλαπλασιάσει τό κομμάτι ἐκεῖνο τοῦ ἄρτου, ὅπως ἐπολλαπλασίασε τούς πέντε ἄρτους στήν ἔρημο, γιά νά χορτασθοῦν οἱ πεινῶντες στρατιῶτες καί νά φωτισθοῦν στήν ἀναγνώριση καί ὁμολογία Αὐτοῦ. ῾Η παράκληση τοῦ ῾Αγίου εἰσακούσθηκε καί τό τεμάχιο τοῦ ἄρτου ἐπολλαπλασιάσθηκε. Βλέποντας οἱ στρατιῶτες τό θαῦμα αὐτό, προσέπεσαν στά πόδια τοῦ ῾Αγίου καί τόν παρακαλοῦσαν νά τούς γνωρίσει καλύτερα τόν Θεό του. ῾Ο ῞Αγιος, ἐξέθεσε μέ ἁπλότητα τή Χριστιανική διδασκαλία καί ἀφοῦ ὅλοι ἐξέφρασαν τήν ἐπιθυμία νά γίνουν Χριστιανοί, τούς ὁδήγησε πρός τόν ᾿Επίσκοπο ᾿Αντιοχείας Βαβύλα, ὁ ὁποῖος, ἀφοῦ τούς ἐκατήχησε, τούς ἐβάπτισε. ῞Οταν ὁ αὐτοκράτορας Δέκιος ἐπληροφορήθηκε τό γεγονός, τούς μέν στρατιῶτες συνέλαβε καί ἀποκεφάλισε, τόν δέ Χριστοφόρο προσπάθησε μέ ὑποσχέσεις καί κολακεῖες νά μεταπείσει, ἀλλά οἱ προσπάθειές του προσέκρουσαν στήν ἐπίμονη ἄρνηση αὐτοῦ. Κατόπιν τούτου ἔστειλε πρός αὐτόν δύο διεφθαρμένες γυναῖκες, τήν ᾿Ακυλίνα καί τήν Καλλινίκη, ἐλπίζοντας ὅτι μέ τά θέλγητρά τους θά τόν ἐσαγήνευαν καί θά τόν παρέσυραν. Οἱ δύο γυναῖκες, ἀφοῦ ἄκουσαν τήν προτροπή τοῦ ῾Αγίου, γιά νά ἐπανέλθουν στό δρόμο τῆς ἁγνότητος καί τῆς ἀρετῆς, ἔγιναν Χριστιανές καί, ἀφοῦ ἐπαρουσιάσθηκαν ἐνώπιον τοῦ αὐτοκράτορος Δεκίου, ὁμολόγησαν τόν Χριστό. Γι᾿ αὐτό καί εὑρῆκαν μαρτυρικό θάνατο.

Στή συνέχεια ὁ ῞Αγιος Χριστοφόρος ὑποβλήθηκε σέ φρικτά βασανιστήρια καί τέλος ὑπέστη τόν δι᾿ ἀποκεφαλισμοῦ θάνατο τό 251 μ.Χ. ῾Η Σύναξη αὐτοῦ ἐτελεῖτο στό Μαρτύριο αὐτοῦ κοντά στό ναό τοῦ ῾Αγίου Μεγαλομάρτυρος Γεωργίου στό Κυπαρίσσιον καί στό ναό τοῦ ῾Αγίου Μάρτυρος Πολυεύκτου, πλησίον τῆς ῾Αγίας Εὐφημίας τῶν ᾿Ολυβρίου.